Okładka czy 80% osób mówiło o zamiarze samobójstwa?

Czy 80% osób, które popełniło samobójstwo wcześniej mówiło o tym zamiarze?

Ten tekst przeczytasz w 5 minuty

„80% osób, które popełniło samobójstwo wcześniej mówiło o tym, […] czasami niedosłownie.”

Halszka Witkowska, Imponderabilia (15:01), 05.09.2021 r.

Informację uznajemy za nieweryfikowalną, ponieważ wśród badań nie istnieje jednoznaczna konkluzja co do odsetka osób, który przed popełnieniem samobójstwa mówił o tym zamiarze.

Niejednoznaczne dane

Nasz werdykt opieramy na opublikowanej w 2016 roku metaanalizie „The communication of suicidal intentions: A meta-analysis”. Konkluzje 36 analizowanych w niej badań znacząco się od siebie różnią – odsetek osób, które przed samobójstwem usiłowały poinformować o tym najbliższe otoczenie, waha się od 15% do 100%.

Badacze o badaniu

Z metaanalizy wynika, że średnio 44,5% osób, które popełniło samobójstwo, wcześniej komunikowało ten zamiar, jednak autorzy sami przyznają, że wynik ten powinien być traktowany z dużą ostrożnością:

„Ogólnie rzecz biorąc, wyniki te należy traktować z ostrożnością, ponieważ opierają się na badaniach z kilkoma ograniczeniami metodologicznymi. Metodologia badań była ogólnie niskiej jakości”.

Pompili M. et al. (2016) The communication of suicidal intentions: A meta-analysis. Psychological medicine.

Źródło informacji?

Znaleźliśmy wiele wpisów, w których pojawia się wspomniane przez suicydiolożkę Halszkę Witkowską „80%”. Przy wykorzystaniu zaawansowanych funkcji wyszukiwarki udało nam się ustalić, że liczba ta pochodzi najprawdopodobniej z artykułu z 2003 roku – wskazuje na to wiele źródeł. Artykuł ten został opublikowany w magazynie Counselor dla profesjonalnych badaczy uzależnień i behawiorystów wydawanym od 1975 roku, niestety nie ma już do niego dostępu. 

Badania do szuflady

Autorzy metaanalizy zaznaczyli, że analizowane badania charakteryzują się tendencyjnością publikacyjną (tzw. efektem szuflady) – na decyzję o publikacji badań wpływały wyniki, jakie otrzymali naukowcy badający samobójstwa. Pośrednio, problem wybiórczej selekcji wyników badań możemy zauważyć również w weryfikowanej wypowiedzi.

Najczęstsze sygnały ostrzegawcze

Tym, co może pomóc w zapobieganiu samobójstwom, jest zwracanie uwagi na zmiany w zachowaniu u osób z naszego najbliższego otoczenia. Pomocą będą dla nas sygnały ostrzegawcze, do których należą takie zachowania jak:

  • poczucie bycia ciężarem,
  • wycofanie społeczne,
  • ekstremalne wahania nastroju,
  • uczucie niemocy,
  • częstsze spożywanie alkoholu i zażywanie narkotyków,
  • zmiana nawyków żywieniowych i spania,
  • mówienie o odczuwaniu wielkiej winy lub wstydu,
  • tworzenie planów i szukanie sposobów na popełnienie samobójstwa,
  • okazywanie złości lub mowa o zemście.

Konieczne jest działanie

Co możemy zrobić, gdy rozpoznamy u siebie lub u znajomej osoby powyższe sygnały ostrzegawcze? W sytuacji bezpośredniego zagrożenia życia należy niezwłocznie zadzwonić na numer alarmowy 112. W pozostałych przypadkach warto powiedzieć o tym zaufanej osobie i upewnić się, że osoba u której zauważyłeś sygnały ostrzegawcze uzyskała profesjonalną pomoc.

Nie bójmy się prosić o pomoc!

Poniżej przedstawiamy listę telefonów dla osób w sytuacji kryzysowej:

  • 116 111 – Bezpłatny kryzysowy telefon zaufania dla dzieci i młodzieży 
  • 116 123 – Bezpłatny kryzysowy telefon zaufania dla dorosłych
  • 800 121 212 – Dziecięcy Telefon Zaufania Rzecznika Praw Dziecka
  • 800 108 108 – Wsparcie dla osób po stracie bliskich (będących w żałobie)